Tâm sự chuyện bếp núc: Cách đồ xôi Gấc đỏ rực đón Tết - Kinh nghiệm xương máu từ một tay ngang
Hê's lô hê's lyly! Lại là mình đây.
Chắc là cũng lâu lắm rồi mình không viết bài, viết cứ thấy ngượng ngượng tay sao ấy. Mọi khi toàn chia sẻ mấy cái thủ thuật trên máy tính, nhưng mà hôm nay, nhân dịp không khí Tết đang ùa về ngập tràn khắp phố phường, mình xin phép "đổi gió" một chút nhé. Không bàn chuyện máy móc nữa, hôm nay anh em mình bàn chuyện... bếp núc. Cụ thể là món Xôi Gấc - linh hồn của mâm cỗ Tết miền Bắc.
Thú thật với các bạn, mình cũng không phải đầu bếp chuyên nghiệp gì đâu, nhưng sau bao nhiêu năm "lăn lộn" phụ mẹ và tự tay làm hỏng không biết bao nhiêu nồi xôi, thì nay mình cũng rút ra được mớ kinh nghiệm hay ho muốn share lại cho anh em. Tết nhất đến nơi rồi, có đĩa xôi đỏ au thắp hương thì cả năm may mắn, rực rỡ lắm đấy. Thôi không dài dòng nữa, vào việc luôn nhé!
1. Tại sao lại là Xôi Gấc?
Các bạn biết đấy, ở miền Bắc mình, cái lạnh căm căm của mưa phùn gió bấc nó làm cho người ta thèm cái gì đó ấm áp. Màu đỏ của Gấc nó không chỉ đẹp đâu, mà theo quan niệm của các cụ ngày xưa, nó là màu của Hỷ, của may mắn và tài lộc.
Nấu được nồi xôi ngon, màu lên chuẩn "đỏ cờ" chứ không phải nhờ nhờ cam cam là cả một nghệ thuật đấy nhé. Mình từng có năm nấu xong nồi xôi nó cứ nhạt toẹt, nhìn chán đời kinh khủng. Sau đợt đấy quyết tâm tầm sư học đạo, và giờ thì tự tin "cân" mọi loại Gấc rồi.
2. Chuẩn bị "đồ nghề" và nguyên liệu
Để có một nồi xôi "xịn xò", khâu chọn nguyên liệu là quan trọng nhất. Anh em đừng tiếc tiền mà mua đồ rẻ nhé, Tết mà, chơi lớn một tí cho cả năm rực rỡ.
- Gạo nếp: Phải là nếp cái hoa vàng nhé. Hạt nó tròn, mẩy, đồ lên dẻo mà thơm nức mũi. Đừng mua nếp thường hạt dài, đồ lên nó nát hoặc khô không ngon đâu. Số lượng thì tùy gia đình, nhà mình thường làm 1kg nếp.
- Quả Gấc: Chọn quả nào gai nó thưa thôi, chín đỏ, cầm nặng tay. Bổ ra bên trong thịt nó phải dày, đỏ thẫm mới là hàng tuyển.
- Rượu trắng: Cái này cực quan trọng nha, bí kíp để xôi đỏ nằm ở đây này (khoảng 1 chén mắt trâu).
- Mỡ gà (hoặc dầu ăn): Có mỡ gà là "cháy" nhất, thơm béo ngậy.
- Đường, muối: Gia vị cơ bản thôi.
- Dừa nạo/Nước cốt dừa: Cái này tùy khẩu vị, mình thì thích cho vào cho nó béo.
3. Quy trình "chế biến" (Phần quan trọng nhất)
Anh em tập trung đoạn này nhé, sai một ly là đi một dặm đấy. Mình sẽ chia nhỏ từng bước như kiểu hướng dẫn step-by-step cho các bạn dễ hình dung.
Bước 1: Ngâm gạo - Bước đệm hoàn hảo
Gạo nếp mua về các bạn vo sạch đi, nhưng nhẹ tay thôi kẻo gãy gạo. Ngâm nước lạnh qua đêm (tầm 6-8 tiếng) là đẹp nhất. Mình thường ngâm từ tối hôm trước, sáng hôm sau dậy đồ là vừa xinh. Nhớ bỏ thêm tí muối vào nước ngâm để gạo nó đậm đà nhé. Ngâm xong thì vớt ra, để ráo nước. Bước này quan trọng lắm, để ráo thì xôi mới tơi, không bị nát.
Bước 2: Xử lý Gấc - Bí mật màu đỏ
Bổ đôi quả gấc ra, lấy thìa nạo hết phần ruột đỏ (hạt gấc) ra bát tô.
💡 Mẹo nhỏ cho anh em: Đừng chỉ lấy mỗi hạt! Hãy nạo cả cái phần "cơm vàng" dính ở vỏ quả gấc ấy, cái phần đấy nhiều vitamin mà làm xôi ngậy lắm.
Tiếp theo, đây là bước quyết định này: Trộn rượu trắng vào thịt gấc. Các bạn bóp nhuyễn thịt gấc với 1 thìa rượu trắng và 1 chút dầu ăn. Để đó tầm 15-20 phút.
Tại sao lại thế? Hồi xưa mình cũng thắc mắc, sau mới biết rượu nó làm dung môi để cái màu đỏ trong gấc nó tan ra và thấm vào gạo tốt hơn, màu lên sẽ tươi hơn hẳn so với không cho rượu. Kinh nghiệm xương máu đấy!
Bước 3: Trộn gạo và Gấc ("Mix" nguyên liệu)
Trộn gạo nếp đã ráo nước với phần thịt gấc vừa làm. Đeo bao tay nilon vào mà bóp nhé, bóp đều tay để từng hạt gạo nó được áo đều một lớp màu đỏ cam. Nhìn lúc này nó chưa đỏ hẳn đâu, phải đồ lên nhiệt độ cao nó mới chuyển màu.
Nếu bạn nào thích ăn hạt gấc thì để nguyên, còn không thì lúc này nhặt hạt bỏ đi cho đỡ vướng.
Bước 4: Đồ xôi (Hấp cách thủy)
Chuẩn bị cái chõ hoặc xửng hấp. Đun nước sôi ùng ục lên đã rồi hẵng đổ gạo vào.
Kỹ thuật "Đồ 2 lửa": Đây là bí kíp để xôi để từ sáng đến tối vẫn dẻo như thường, không bị lại gạo (bị cứng).
- Lửa 1: Đồ tầm 30-40 phút cho hạt gạo chín trong. Lúc này mở vung ra, rưới thêm chút mỡ gà và nước cốt dừa vào, đảo đều cho tơi. Sau đó tắt bếp, lấy xôi ra tãi đều cho nguội bớt.
- Lửa 2: Trước khi ăn hoặc cúng, các bạn đồ lại lần 2 tầm 10-15 phút nữa. Lúc này mới là lúc trộn đường nhé! Trộn đường xong đồ thêm 5 phút cho đường tan hết là bắc ra đóng khuôn.
4. Những bài học "nhớ đời" của mình
Nói thì nghe có vẻ trơn tru thế thôi, chứ để ra được công thức trên, mình cũng phải trả giá bằng vài nồi xôi nát bét rồi.
Thứ nhất là vụ cho đường. Có lần mình nhanh nhảu đoảng, trộn đường ngay từ lúc gạo còn sống. Kết quả? Nồi xôi nó sượng trân, hạt gạo không nở được. Nhớ nhé anh em: Xôi chín mới được cho đường!
Thứ hai là vụ nước. Đừng đổ nhiều nước quá dưới đáy nồi hấp, nước sôi mạnh quá nó bắn lên làm nát phần xôi bên dưới. Mà nhớ lấy đũa chọc vài lỗ thông hơi trên bề mặt gạo lúc hấp để hơi nước nó lên đều.
Thứ ba là chuyện khuôn. Muốn đĩa xôi đẹp, đóng khuôn thì phải đóng lúc xôi còn nóng ấm. Nén chặt tay vừa phải thôi, nén chặt quá ăn nó bết dính, nén lỏng thì lúc úp ra nó vỡ vụn. Cái này cần chút "cảm giác tay", làm vài lần là quen thôi.
Lời kết
Đấy, quy trình làm món xôi Gấc "thần thánh" của mình nó chỉ có thế thôi. Tuy hơi lích kích một chút so với ra chợ mua 10k là xong, nhưng cảm giác tự tay làm, ngửi mùi thơm của nếp mới, mùi ngậy của gấc hòa quyện trong cái se lạnh ngày Tết nó "phê" lắm các bạn ạ.
Tự tay dâng lên ban thờ tổ tiên đĩa xôi do chính mình làm, cảm thấy cái Tết nó ý nghĩa hơn hẳn. Hy vọng bài chia sẻ này giúp được anh em, nhất là mấy bạn nam muốn trổ tài lấy điểm với gia đình (hoặc với nhà người yêu thì càng tuyệt vời).
Thôi mình dừng bút (à nhầm, dừng phím) đây. Chúc các bạn và gia đình một năm mới Bình An - Sức Khỏe và "Đỏ" như món xôi Gấc này nhé!
Anh em nào làm thành công thì comment khoe ảnh bên dưới cho xôm tụ nha. Tks all!
Copyright © 2024 - Bài viết chia sẻ bởi Đêm Giao Thừa (Góc Bếp Núc)
